1. Deskribapena

Monografiko hau UPV/EHU-k haur eta nerabe kalteberekin esku hartzeko estrategia psiko-hezigarriei buruz emandako unibertsitate-aditu batetik dator. Edukiak pertsona helduei eta gizarte-bazterkeriako egoeran daudenei ere egokituz, ikastaro honek hainbat tresna eskaini eta landu nahi ditu jarrera oldarkorrak, ezegonkorrak edo disruptiboak dituzten kasu konplexuekin esku-hartzeko. Arrisku-egoerak detektatzeko gakoak eta horiei aurre egiteko tresna psiko-hezitzaile batzuk emango dira. Ikuspegi praktiko batetik landuko diren hiru gai-ardatz nagusiak honako hauek dira: krisi-egoeren aurreko euspen fisikoa eta emozionala; Lotura Emozional Balidatzailea eta mentalizazioa estrategia gisa; eta akonpainamenduaren eta hezkuntza-loturaren garrantzia.

Lehenengo saioa | Egoera kritikoen aurrean fisikoki eta emozionalki eustea

Saio honen bidez, lan egingo dugun pertsonen bizitzako une eta prozesuak errespetatuz, loturan eta atxikimenduan oinarritutako esku-hartzearen beharra eta garrantzia eman nahi zaie ikasleei. Era berean, oso garrantzitsua iruditzen zaigu autoezagutza, geure burua deskubritzeko, gure indarguneak eta ahuleziak zein diren eta gure esku-hartzea nondik egingo dugun jakin dezagun. Gure Barne Lanaren Eredua etengabe ari da funtzionatzen eta, bereziki, zaintza- eta hazkuntza-harremanetan. Funtsezkoa da jabetzea nola eragiten digun eta nola prestatzen gaituen. Jarduera profesionalean zehar, euste emozionala egunerokoa eta etengabea da; era berean, euspen fisikoa, bere forma guztietan pentsatua, babesaren eta zaintzaren ikuspegitik planteatua.

Bigarren saioa | Lotura emozionalaren eredu balidatzailea eta mentalizazioa egoera bortitz eta desafiatzaileen aurreko estrategia psikohezitzaile gisa

Saio honetan, mentalizazio-proposamenaren eta lotura emozional balidatzailearen (VEV) oinarrizko egitura-osagaietan sakonduko da, bai eta egoera oldarkor, ezegonkor edo disruptiboen aurrean gazteekin eta helduekin harremanak izateko tresna zehatz batzuetan ere. Era berean, IBen ekarpen batzuk azalduko dira kanporatzen duten jokabide-egoerak maneiatzeko, hala nola indarkeria eta kontsumoa. Bi proposamenen oinarrizko kontzeptuetara hurbiltzea, bat etortzeko elementuak aztertzea eta indarkeriari aplikatzeko bi edo hiru elementu zehatz hautatzea izango da helburua.

Hirugarren saioa | Laguntza eta lotura hezitzailea 

Azken saio honetan, jokabide bortitz eta desafiatzaileen kudeaketarekin lotutako gizarte- eta hezkuntza-arloko esku-hartzean laguntzeak eta hezkuntza-loturak duten eginkizun nagusian sakondu nahi dugu. Galdera hauei erantzun nahi diegu: Zein da hezitzailearen, taldearen eta sarearen zeregina lagun egite horretan? Zer jarrera eta trebetasun behar dira biztanleria horrekiko lotura hezitzailea eta laguntza ahalbidetzailea sortzeko? Era berean, hausnarketa egingo dugu prozesu honetan ager daitezkeen indarkeriazko eta disrupziozko jokabideen aurrean hezitzaileek garatu beharreko estrategiei eta trebetasunei buruz. Nola jokatu, zaindu eta zaindu egoera horietan? Nola integratu laguntza-lanean eta loturaren sorreran?

2. Metodologia 

Lehenengo saioa | Egoera kritikoen aurrean fisikoki eta emozionalki eustea

Metodologia praktikoa izango da, hainbat esperientzia-dinamikatatik abiatuta. Dinamika horietatik saioaren helburuak eta edukiak jaso eta sakonduko dira.

Bigarren saioa | Lotura emozionalaren eredu balidatzailea eta mentalizazioa egoera bortitz eta desafiatzaileen aurreko estrategia psikohezitzaile gisa

Saioan, saioaren edukien praktika profesionaletik abiatuta, azalpenak emango dira, eta praktika disruptibo eta arretatsu horiek agertzen diren kasu errealetan oinarritutako elkarrizketa, VEV ereduaren eta mentalizazioaren esparruan, profesionalek estrategiei eta gaitasunei buruz hausnartzea ahalbidetzen dutenak, egoera horiei behar bezala aurre egiteko.

Hirugarren saioa | Laguntza eta lotura hezitzailea 

Saioaren metodologia parte-hartzaileen praktika profesionaleko ezagutzetatik abiatuta, elkarrizketako edukien eta helburuen azalpen teoriko batean oinarritzen da. Hainbat dinamika egingo dira elkarrizketa eta identifikazioa ezartzeko, esparru horretan egindako ikerketekin eta lanekin lagunduta, hezkuntza-arloko laguntzarekin eta loturarekin lotutako gakoak eta estrategiak, egoera bortitz eta desafiatzaileetan, hain zuzen ere.

3. Irakasleak

Aitziber Porras - Nuevo Futuro Araba

Gizarte-hezkuntzan diplomaduna, lan-esperientzia handikoa, babesgabetasun larrian edo oso larrian dauden egoitza-testuinguruetan adingabeekin esku hartzen duena, Gizarte Ongizaterako Foru Erakundearen (GOFE) zaintzapean, Nuevo Futuro Álava elkartean. Hazkuntza terapeutikoan espezializatutako prestakuntza. Gazteekin esku hartzea, bizimodu independentera igarotzeko prozesuan lagunduz, egoitza-baliabideetatik, familia-harreretatik eta abarretatik atera ondoren.

María Marcos - Nuevo Futuro Araba

Gizarte-hezkuntzan diplomaduna, lan-esperientzia handikoa, babesgabetasun larrian edo oso larrian dauden egoitza-testuinguruetan adingabeekin esku hartzen duena, Gizarte Ongizaterako Foru Erakundearen (GOFE) zaintzapean, Nuevo Futuro Álava elkartean. Hazkuntza terapeutikoan trebatua. Jokabide-arazoak dituzten gazteentzako zentro espezializatuetako lan-esperientzia. Babesgabetasun-egoeran dauden familia-nukleoan adingabeekin esku hartzea. Gaur egun, Nuevo Futuro izeneko emantzipazio aurreko zentroko hezitzailea da.

Lorena Rejo - Nuevo Futuro Araba

Jokabide-arazo larriak eta oso larriak dituzten adingabeen zentroetan lan-esperientzia duen gizarte-integratzailea. Arte terapeuta, taldeei laguntzen diena ikuspegi feministatik, arteari eta gorputz-terapiari esker dinamizatuak.

Ángel Estalayo - IRSE EBI

Gizarte Zientzietan doktorea. Pedagogia eta Psikopedagogia.n lizentziatua. Gizarte Hezkuntzan gaitua. FEAP psikoterapeuta, SEPYPNAren bidez. Esku-hartze sistemikoetan aditua. Haur eta Nerabeen Psikoterapia eta Psikopatologiako Masterra, Denbora Mugatuko Psikoterapiako eta Osasunaren Psikologiako Masterra eta Nortasunaren Nahasmenduetan Aditua. Prestakuntza horiek guztiak Psikoterapiako Elkarteen Espainiako Federazioak (FEAP) egiaztatu ditu. Bestalde, MBTn, MBT-An eta MBT-Fn (Mentalization based treatment for «ents and for families») trebatu da, baita AMBITen ere. Horiek guztiak Londresko Anna Freud Centre-k egiaztatutako prestakuntzak dira, baita Terapeuta PCAn (Psikoterapia Kognitibo-Analitikoa) ere. VEV ereduaren egile nagusia.

Olga Rodríguez - IRSE EBI

Psikologoa, familia- eta bikote-psikoterapeuta eta haur eta gazteen psikoterapeuta, FEAPek egiaztatua, masterra haurraren eta nerabearen psikoterapian, unibertsitate-masterra psikologia sanitario orokorrean, espezializazioa psikologia klinikoan, espezialista auzitegiko peritazio psikologikoan, masterra droga-mendetasunetan eta prestakuntza mentalizazioan (MBT, MBT-C, MBT-F) eta AMBIT. VEV ereduaren egilekidea.

Israel Alonso - EHU-UPV

Gizarte Hezitzailea eta Pedagogian Doktorea. 15 urtez, bazterkeria-egoera larrian dauden pertsonekin gizarte- eta hezkuntza-proiektuetan hezitzaile eta koordinatzaile gisa lan egin dut, baita migrazio-prozesuetatik zetozen gazteekin ere. 2011tik Gizarte Hezkuntzako Graduko irakaslea naiz Bilboko Hezkuntza Fakultatean (UPV/EHU). KideON ikerketa-taldeko kide ere banaiz. Gizarte- eta hezkuntza-inklusioa.

4. Ikastaroaren oinarrizko ezaugarriak

Modalitatea

Aurrez aurrekoa. 

Iraupena

12 ordu, hiru saiotan banatuta. 

Ordutegia 

10,00h-14,00h. 

5. Izen emateak 

Ez daude publiko orokorrera zabalik. Izen-emateak barne prozedura baten bidez egin dira. 

6. Programa 

Lehenengo saioa | Egoera kritikoen aurrean fisikoki eta emozionalki eustea

• Agintaritza. Genero-eraikuntzaren eragina gizarte- eta hezkuntza-arloko esku-hartzean.
• Euspen fisikoa.
• Atxikimenduan oinarritutako esku-hartzea. Sintonizazioa eta mentalizazioa.

Bigarren saioa | Lotura emozionalaren eredu balidatzailea eta mentalizazioa egoera bortitz eta desafiatzaileen aurreko estrategia psikohezitzaile gisa

• Harremana ezartzea: lotura eta eskaria
• Jokabide kanporatzaile eta barneratzaileei heltzea
• Esku hartzeko modua ebaluatzea eta hautatzea.
• Ibilbide hezitzaile-terapeutikoa
• IBren tresna batzuk indarkeria jokabide kanporatzaile gisa lantzeko.
• Mentalizazioaren eta poloen definizioa.
• Forma aurre-mentalizatzaileak eta haien hezkuntza-arreta terapeutikoa.
• Profesionalaren tresnak eta jarrera, mentalizazioaren proposamenetik abiatuta.

Hirugarren saioa | Laguntza eta lotura hezitzailea 

• Gizarte- eta hezkuntza-laguntza
  • Kontzeptuak eta definizioak
  • Denborak eta espazioak
  • Hezitzailearen rola
  • Taldearen zeregina
  • Sareko lana eta diziplina artekoa
  • Zailtasunak eta oztopoak
• Lotura hezitzailea
  • Kontzeptualizazioa
  • Hezitzaileak garatzeko dituen trebetasunak
  • Denborak eta espazioak
  • Nerabe eta gaztearen zeregin aktiboa
• Jokabide bortitz eta disruptiboen aurrean laguntza eta lotura hezitzailea.
  • Jokabide eta kasu horiei aurre egitea
  • Aurre egiteko kontuan hartu beharreko alderdiak